Latijn·Examen
De coniunctivus
De wijs voor wat gewenst, gevreesd of gedacht wordt, en voor bijna elke bijzin.
3 stappen, 6 oefenzinnen
OefenenZo loopt dit onderwerp
- 1Een aparte wijs voor wat niet vaststaatLezen
- 2De vormen4 zinnen
- 3Zelf een zin schrijven2 zinnen
De indicativus stelt vast wat er is; de coniunctivus zegt wat gewenst, mogelijk of bedoeld is. In een hoofdzin kom je hem af en toe tegen, maar in een bijzin is hij de gewoonste zaak van de wereld.
De vormen
| Tijd | Kenmerk | amare | regere |
|---|---|---|---|
| praesens | -e- (1e conj.) of -a- | amet | regat |
| imperfectum | infinitief plus uitgang | amaret | regeret |
| perfectum | -eri- op de perfectumstam | amaverit | rexerit |
| plusquamperfectum | -isse- op de perfectumstam | amavisset | rexisset |
Bij de eerste conjugatie is het praesens -e- (amet) en bij alle andere -a- (moneat, regat, audiat). Dat betekent dat amat en amet allebei bestaan met een heel andere betekenis: hij bemint tegenover dat hij zou beminnen.
In een hoofdzin
- Wens: Vivat rex! Leve de koning!
- Aansporing: Eamus! Laten we gaan!
- Verbod: Ne timueris. Wees niet bang.
- Twijfel: Quid faciam? Wat moet ik doen?
In een bijzin: het voegwoord beslist
| Voegwoord | Betekenis | Voorbeeld |
|---|---|---|
| ut | opdat, zodat | Venit ut te videat. |
| ne | opdat niet, uit vrees dat | Timeo ne veniat. |
| cum | toen, omdat, hoewel | Cum haec dixisset, abiit. |
| si | als (bij iets onwerkelijks) | Si venires, gauderem. |
Veelgestelde vragen
Hoe herken ik een coniunctivus?
Aan de klinker: -e- bij de eerste conjugatie in het praesens (amet), -a- bij de andere (regat). De imperfectum is de infinitief plus de uitgang (amaret), de plusquamperfectum de infinitief perfectum plus de uitgang (amavisset).
Wat betekent cum?
Met een naamwoord in de ablativus betekent het "met". Met een indicativus betekent het "wanneer". Met een coniunctivus betekent het "toen", "omdat" of "hoewel"; welke, moet uit het verband blijken.